De structuur waarop (migranten)ouderen terugvielen‚ is wegbezuinigd

13 december 2018

18decoidw-denhaag
Op 15 oktober 2018 organiseerde Bibliotheek Den Haag in Segbroek samen met NOOM de bijeenkomst Samen redzaam. Via NOOM probeert OidW de migranten ouderen te bereiken. Niet alleen migranten ouderen vonden het moeilijk om de informatie over de nieuwe zorgregels te vinden, ook de mantelzorgers raakten regelmatig het spoor bijster. De informatie en de organisaties zijn versnipperd constateren de werkgroepdeelnemers waardoor de zorg ontoegankelijk wordt.

'In Ouderen in de Wijk volgen we de ouderen een jaar, ontdekken samen met andere organisaties hun behoeftes, verwijzen door of helpen ze met bijv. het aanvragen van een Ooievaarspas. We merken dat deze aanpak werkt. Ouderen gaan samen dingen ondernemen', constateert Lidy Münninghoff, projectleider van OidW in Den Haag.
Lucia Lameiro: 'Als NOOM willen we graag een bijdrage leveren aan OidW. We bestaan al 11 jaar en zijn bekend bij sleutelfiguren en vrijwilligersorganisaties. We zijn de enige landelijke organisatie die oudere migranten in de hele linie vertegenwoordigd.' Het aantal ouderen zal in de komende jaren toenemen, maar zeker onder de migranten. Wanneer men spreekt over 'kwetsbare ouderen' dan begint dit bij deze groep zelfs eerder dan op de leeftijd van 55+, of 66 jaar, de leeftijd van de OidW-doelgroep, zegt Lameiro.

Welk netwerk moet je nog aanboren?
NOOM is betrokken bij Zorg Verandert, het voorlichtingsprogramma van VWS, om de veranderingen in de zorg bekendheid te geven. Dit doet VWS met hulp van organisaties uit het maatschappelijk middenveld zoals NOOM. Lameiro: 'Wij hebben gemerkt dat het in het begin lastig was om een gesprek te voeren omdat er veel onbegrip en boosheid was over de veranderingen. Iets wordt van ons afgepakt, was het idee. De kinderen doen al veel, verzorgingshuizen sluiten en welk netwerk moet je dan nog aanboren? Veel informatie is verder alleen op internet te vinden, maar als je niet digivaardig bent en je de taal niet goed spreekt?' Niet alleen de migranten ouderen vonden het moeilijk om de nieuwe informatie te vinden, ook de mantelzorgers raakten regelmatig het spoor bijster.'
Zorg heeft overigens ook te maken met de financiële situatie waarin migranten ouderen verkeren, stelt Lameiro. Migranten ouderen beschikken veelal niet over een volledig AOW of pensioen. Soms hebben ze schulden, en wordt er geen AIO (aanvullende inkomensvoorziening ouderen) aangevraagd omdat ze niet weten van het bestaan van deze voorziening. 'De structuur waarop ouderen een beroep deden is wegbezuinigd. We moeten proberen dit weer bijeen te brengen voor ouderen. Zelfredzaamheid is individueel gericht. Wij hebben daarom de nadruk gelegd op samenredzaamheid. Zo lukt het mensen perspectief te zien.'

'Zorgkantoren'
De aanwezigen gaan na een gezamenlijke maaltijd uiteen in werkgroepjes om oplossingen te vinden voor de veranderende zorg. Raadslid Janice Roopraam van Groep De Mos krijgt veel klachten over de janiceroopraamveranderende zorg: de zorg is ontoegankelijk en er is behoefte aan de menselijke maat. Vertegenwoordiger van stichting Yasmin en OCAN (Overlegorgaan Caribische Nederlanders) bevestigen dit beeld. 'De algemene informatiestromen komen niet bij ons aan. We missen een punt waar de informatie te halen is en een manier waarop de informatie direct bij de ouderen terechtkomt.' Er wordt gewezen op de sociale wijkteams en de wijkloketten als informatievoorziening. Volgens Nermin Altintas van Yasmin ontstaat er echter bij de wijkloketten miscommunicatie doordat alleen in het Nederlands een gesprek gevoerd mag worden. En vrijwilligers noch ouderen weten soms wat ze kunnen aanvragen binnen de Wmo.  'Als mantelzorger moet ik trouwens ook op de hoogte blijven van de informatie. Er ontstaan nu opeens "zorgkantoren" die voor ouderen hulp aanvragen, terwijl het niet nodig is. Dit gebeurt er als de gemeente de informatie niet goed bundelt en bezorgt. Ouderen betalen aan zorgkantoren voor informatie wat eigenlijk gratis is.'

Yvette Cijntje van OCAN: 'De overheid wil bovendien alles digitaal organiseren, maar de meeste ouders kunnen zaken niet online regelen.' De informatie en de organisaties zijn versnipperd constateren de werkgroepdeelnemers waardoor de zorg ontoegankelijk wordt.

Zorg op maat
Hoe kan de toegankelijkheid van de zorg voor migranten ouderen verbeterd worden, is de vraag? Diverse oplossingen worden geopperd. Het doelgroepenbeleid is afgeschaft, maar voor ouderen zou een uitzondering gemaakt moeten worden wanneer het gaat om voorlichting in eigen taal. Bovendien bereiken welzijnsorganisaties de migranten ouderen niet. Tegelijkertijd hebben de vrijwilligers, die zelf geregeld een minimuminkomen hebben, de samenwerking met reguliere organisaties nodig, anders krijgen ze weinig voor elkaar. Samenwerking met sleutelfiguren is belangrijk. De informatie zou naar vindplaatsen van migranten ouderen gebracht moeten worden zoals bij een ouderencommissie van de moskee. De workshopdeelnemers pleiten voor een afspiegeling van de samenleving achter de loketten. Jeanne Vreeswijk van NOOM: 'Als je zorg op maat wil hebben, dan ontkom je er niet aan.'

Te veel wordt landelijk gestuurd, terwijl het beleid lokale gevolgen heeft. Vreeswijk van NOOM vertelt in dat verband dat de landelijke NOOM-bijeenkomsten geleid hebben tot contact met de raadsleden en Kamerleden over de veranderende zorg voor migranten. De informatie en de organisaties zijn in Den Haag versnipperd, daarom wil NOOM wil het Haags netwerk versterken en kiezen welke vorm het beste is voor Den Haag. Er wordt gewezen op de Stedelijke Ouderen Commissie (SOC) in Den Haag, een koepel van Haagse ouderenbonden en -verenigingen, en officieel adviesorgaan. Maar zijn migranten ouderen in de SOC vertegenwoordigd?

Groep De Mos
Roopraam is blij met de input van deze avond. Ouderen staan hoog op de agenda van Groep De Mos, want er is sprake van vergrijzing in Den Haag. Er is armoede en eenzaamheid onder deze groep. 'Onze ouderen weten niet waar ze allemaal recht op hebben. [...] Er is minder bureaucratie nodig. We moeten juist die mensen die niet komen, proberen te bereiken.' Groep De Mos is ook bezig met het aanwijzen van een ouderenambassadeur. Deze moet gaan coördineren waar ouderen tegenaan lopen. Tegelijkertijd wil Groep De Mos kijken naar de effectiviteit van de welzijnsorganisaties. 'We hebben juist kleine organisaties nodig om de doelgroep te bereiken. Dan is wel samenwerking nodig zodat je ook de gemeenteraad kunt informeren.'

Jenny Clementia van Wajaca, een organisatie voor Caribische senioren, vat de avond bondig samen: 'Een grote belemmering voor de zorg is dat er wordt uitgegaan van het systeem, terwijl de menselijke maat nodig is. De gemeente zegt bijvoorbeeld: we zijn een loket voor iedereen. Terwijl specifiek beleid en aandacht voor ouderen nodig is.'

 

 

 

« terug