Robot danst de macareña in Bibliotheek Utrecht

24 maart 2019

19maart-macarena
De Bibliotheek Utrecht nodigde leerkrachten en sociaal makelaars uit om kennis te maken met het MediaLab in de centrale bibliotheek. Op de vijfde verdieping konden de professionals zich uitleven op allerlei nieuwe digitale ontwikkelingen zoals een 3D-pen, een 3D-printer, Scratch, een stroomkringtafel, een lasersnijder, 'robotjes' van 10 cm met sensorcodes. De gasten werden verwelkomd door een kleine robot die de macareña danste.

Hoe kun je in het onderwijs creatief aan de slag gaan met digitale geletterdheid? Dit is de opzet van deze middag in de centrale bibliotheek, vertelt Jessie Hansen van de Bibliotheek Utrecht. Computational thinking is een van de vier competenties die onder digitale geletterdheid valt. Daaronder valt o.a. programmering. Deze middag komen de aanwezigen in aanraking met diverse activiteiten op dit gebied zoals het programmeerprogramma Scratch, een 3D-printer, 'robotjes' die zelf geprogrammeerd kunnen worden.
De andere drie competenties van digitale geletterdheid zijn: ICT basisvaardigheden, informatievaardigheden en mediawijsheid. De competenties raken elkaar. Via een Kahoot-quizz test Marianne Dijt van Roboschool de kennis van de aanwezigen. Waar valt het gebruik van veilige wachtwoorden onder? (onder zowel ICT basisvaardigheden als mediawijsheid). Waar valt het bouwen van een eigen website of app onder? Computational thinking, antwoordden de meesten correct. Als kinderen nepnieuws van echt nieuws moeten onderscheiden met welke competenties zijn ze dan bezig? (informatievaardigheid en mediawijsheid).

De wereld leren lezen in de bieb
Sommigen van de aanwezigen hadden niet direct de relatie gelegd tussen de bibliotheek en programmeren blijkt deze middag. Maar de bibliotheek is van oudsher een plaats om informatievaardigheden eigen te maken, vertelt Jessie. 'Als Bibliotheek Utrecht is ons motto de wereld leren lezen op een laagdrempelige manier, nu gaat het ook om de digitale wereld. We willen niet alleen laten zien, maar ook doen. Wat betekenen de digitale ontwikkelingen voor de maatschappij? We richten ons eerst op kinderen en betrekken later de ouders erbij zoals tijdens de Media Ukkiedagen.'
Het MediaLab is 1.5 jaar geleden ingericht in de centrale bibliotheek. In de nieuwe vestiging in Neude zal volgend jaar weer een MediaLab geopend waar met open sources zal worden gewerkt. Op deze manier is de informatie voor iedereen toegankelijk. Het digitale media-aanbod zal nog uitgebreider zijn en komt tot stand in samenwerking met o.a. Vaklab-attributen en Mira Media. Kinderen kunnen stopmotionfilmpjes maken, er is een green screen, een nanorobot die geprogrammeerd kan worden om bijv. pindakaas te smeren, maar er wordt ook aandacht geschonken aan mediawijsheid en informatievaardigheden.19maart-oefenen
Daarnaast biedt Bibliotheek Utrecht een 'reizend laboratorium' om de doelgroep in de wijk te bereiken. Een busje doet de wijken Zuilen en Overvecht aan en binnenkort de wijk Vleuterweide. Kanaleneiland en Hoograven staan ook op de agenda. In de bus worden workshops gegeven en zijn er inloopmiddagen. De bus is populair, merkt Jessie. De bus trekt geregeld 40 à 50 jongeren.
Sinds 2018 is Bibliotheek Utrecht ook gestart met een programma voor scholen in het MediaLab. Samen met Roboschool is lesmateriaal ontwikkeld voor de groepen 1-8 en zijn er workshops voor leerkrachten.

Zoekende leerkrachten
Na de introductie gaan de aanwezigen actief aan de slag in het MediaLab. Na afloop reageert iedereen enthousiast. Boudewijn is sociaal makelaar bij Dock. Hij stond stil bij de minirobotjes die als kleine volkswagentjes over de tafel bewegen. Ze doen dat al naar gelang je ze hebt geprogrammeerd. De programmering werkt eenvoudig: via een kleurencodekaart. Elke kleur staat voor een beweging; naar links, naar rechts, een rondje draaien etc. Boudewijn: 'Hier was ik naar op zoek. Ik werk in een wijk waar ze deze gadgets niet kunnen betalen. Ik ben talentcoördinator voor de Brede School Ondiep en kan vanuit die functie wel iets. Ik zie wel potentie om materiaal dat ik gezien heb te programmeren als naschoolse aanbod.'Kimberley is leerkracht van groep 6 bij de Kohnstamm school. Ook zij is enthousiast over wat ze heeft gezien in het MediaLab: 'Ik heb een filmpje gemaakt en dan laat ik het aan de directrice zien. Misschien is het wat.'19maart-afwasborstel
Gisèle van OBS Overvecht-Spoorzicht probeerde van een afwasborstel een bewegende afwasborstel te maken. Ze moest daarvoor een stroomkring maken. 'Ik moet meegroeien met de digitale ontwikkelingen. Ik werk voor kleuters en mijn collega voor groep 8. Hoe krijgen we de kleintjes digitaal geletterd? Het begint met verbazing en nieuwsgierigheid. Dit aanbod is precies wat wij willen.'
Raymond is haar collega en geeft les aan groep 8.  Hij had zich aangemeld voor deze middag in de bibliotheek omdat 'ik er helemaal geen verstand van heb'. 'Ik kon nu alles uitproberen. Wij hebben als school een 3D-printer gekregen. Ik ben nu aan het kijken wat we ermee kunnen doen.' Scratch trok ook zijn aandacht. Scratch is een programmeertaal waarmee je interactieve animaties, spelletjes, muziek en kunstwerken maakt. 'We zijn op zoek naar programma's. Dit lijkt mij interessant.' Raymond heeft een afspraak gemaakt om te zien of er een gastles gegeven kan worden. Gisèle is het ondertussen toch gelukt om de afwasborstel te voorzien van een stroomkring. Voldaan kijkt ze hoe de afwasborstel over de tafel beweegt.

« terug